Karadeniz’in hırçın dalgaları kıyılara vururken, dağların sisleri yavaşça vadilere iner. Yağmurun toprağa bıraktığı koku, tarihin derinliklerinden gelen bir hatırayı uyandırır. Çünkü Trabzon sadece yeşilin ve mavinin şehri değildir; aynı zamanda iyiliğin, merhametin ve fedakârlığın da yurdudur.
Bu kadim şehirde bazı güller vardır ki ne mevsim bilirler ne de zaman... Onlar açtıkları yerde iz bırakır, gittikleri yerde dua olur, yıllar geçse de solmazlar.
Bir Gülün Hikâyesi: Gülbahar Hatun
Beş asır önce Trabzon sokaklarında bir isim yankılanıyordu.
Gülbahar Hatun...
Osmanlı sarayının ihtişamından çok, insanların gönlünde kurduğu tahtla anılan bu zarif kadın; Yavuz Sultan Selim’in annesi, Fatih Sultan Mehmet’in geliniydi.
Fakat onu ölümsüz yapan ne saraydaki unvanları ne de devlet içindeki konumuydu.
Onu ölümsüz yapan; açın karnını doyuran, yetimin başını okşayan, yolcunun yolunu kolaylaştıran eserler bırakmasıydı.
Bugün hâlâ ayakta duran camiler, vakıflar ve hayır kurumları onun sessiz duası gibi Trabzon semalarında yaşamaya devam ediyor.
Bu yüzden Trabzonlular ona sadece bir sultan annesi olarak değil, şehrin "Solmayan Gülü" olarak bakıyor.
Mahallelerin Sessiz Kahramanları
Zaman ilerledi.
Osmanlı'nın ihtişamlı günleri geride kaldı.
Ancak Trabzon'un kadınları değişmedi.
Mahalle aralarında, taş sokaklarda ve ahşap evlerin gölgesinde yeni kahramanlar yetişti.
Onlara "Kadın Efendiler" denildi.
Onlar ne makam sahibiydi ne de isimleri tarihe yazıldı.
Ama her evin kapısını bilirlerdi.
Hangi sofrada ekmek eksik, hangi evde hasta var, hangi çocuk üşüyor...
Kimse söylemeden öğrenirlerdi.
Bir kapıya gizlice bırakılan un çuvalı, bir yetimin başını okşayan el, bir öğrencinin defterine dönüşen küçük yardımlar...
Trabzon’un görünmeyen sosyal dayanışma ağı işte bu kadınların omuzlarında yükseldi.
Onlar yardım ederken görünmeyi değil, gönüllere dokunmayı seçtiler.
Karadeniz Kadınının Gücü
Karadeniz kadını yalnızca yardım eden değil, hayatı omuzlayan kadındır.
Yaylada süt sağarken, tarlada çalışırken, fındık toplarken, çocuğunu büyütürken ve yaşlısına bakarken aynı zamanda toplumu ayakta tutan görünmez bir kuvvettir.
Sislerin arasındaki yayla evlerinden şehir merkezindeki kalabalık sokaklara kadar uzanan bu emek, Trabzon’un gerçek servetidir.
Çünkü bu şehirde kadın yalnızca bir birey değil; ailenin direği, mahallenin vicdanı ve toplumun hafızasıdır.
İyiliğin Modern Yüzü
Bugün Trabzon’da yardım kampanyaları düzenleyen kadın dernekleri, vakıflar ve gönüllü kuruluşlar geçmişin mirasını yaşatıyor.
Bir kermeste satılan el emeği ürünler, bir öğrencinin bursuna dönüşüyor.
Bir sosyal sorumluluk etkinliği, bir hastanın umudu oluyor.
Bir ebru çalışmasında açan gül motifi, geçmişten geleceğe uzanan bir vefa köprüsü kuruyor.
Teknoloji değişiyor.
Şehir büyüyor.
Hayat hızlanıyor.
Ama Trabzon’un kalbindeki dayanışma duygusu değişmiyor.
Solmayan Güller
Belki bugün Gülbahar Hatun’un yaşadığı dönemin üzerinden yüzlerce yıl geçti.
Kadın Efendilerin isimleri unutuldu.
Birçok hayırsever kadın sessizce bu dünyadan göçüp gitti.
Ama onların bıraktığı iyilik izleri hâlâ yaşamaya devam ediyor.
Çünkü bazı insanlar öldükten sonra da yaşamaya devam eder.
Bir caminin avlusunda...
Bir öğrencinin duasında...
Bir yetimin gülümsemesinde...
Bir annenin şefkatinde...
Trabzon’un solmayan gülleri işte onlardır.
Yağmurla yıkanan bu şehirde, iyilik tohumları asırlardır filiz veriyor.
Ve Karadeniz'in rüzgârı her estiğinde, geçmişten gelen o sessiz fısıltı yeniden duyuluyor:
"İyilik yapan unutulmaz..."
ARAKLI HABER Belgesel Serisi
Trabzon'un Solmayan Gülleri: İyiliğin ve Vefanın Asırlık Hikâyesi
