Trabzon’un ilk belediye reisi arazi memuru Feyzi Efendi’dir. Trabzon Vilayet Salnameleri, Trabzon Belediye Başkanlığı web sitesi ve diğer kaynak eserler temel alınarak Belediye Reisliği yapan kişilerin görev yılları ve isimlerini bir araya getirdiğinizde ortaya
Şu şekilde bir tablo çıkmıştır.
Cumhuriyete Kadar Trabzon Belediye Reisleri
Feyzi Efendi 1868-70
Hafız Ahmet Efendi 1871
Hacı Halil Efendi 1872
Ali Rıza Efendi 1873
Hacı Derviş Ağa 1874-1875
Ali Rıza Efendi 1876
Ali Galip Efendi 1877
Ali Rıza Efendi 1878-81
Mustafa Efendi 1883-84
Barutçuzade Arif Efendi 1887-1891
Rıfat Efendi 1893
Mehmed Paşazade Hasan Bey 1895-1898
Hacı Kadızade Hacı Mustafa Efendi 1900 - 1902
Hanzade Ziya Bey 1903
Ali Efendi 1908
Nemlizade Cemal Bey 1908
Barutçuzade Hacı Ahmet Efendi 1911-1916
Barutçuzade Hacı Ahmet Efendi 1918-1919
Kazazzade Hüseyin Efendi 1919
Hacı Ali Hafız Zade Hakkı Efendi (Hakkı Çağdaş) 1922
Kazazzade Hüseyin Efendi 1923
1920 yılına gelindiğinde belediye seçim usulünde bazı değişiklikler yapıldı. Yapılan değişiklikle halkı dışarıda bırakan sistem terk edilmiş, belediye seçimlerinde oy kullanabilmek için emlak sahibi olma şartı kaldırılmış, seçme yaşı 25’den 20’ye, seçilme yaşı 30’dan 25’e düşürülmüştür.
Söz konusu değişiklik uyarınca 1921 yılında Trabzon’da da yapılması lazım gelen seçimler bazı sıkıntılar nedeniyle gecikmiştir. Seçimde aday olanları ise 3 grupta toplamak mümkündür. Bunlar, Müdafa-i Hukukçular, müstakil adaylar ve muhalifler.
Müdafaa-i Hukuk adayları şunlardır: Hacı İzzetzade Hasib, Efendi ,Hacı Alizade Hakkı Efendi, Reiszade Zekeriya Efendi, Laçinzade Salih Efendi, Nemlizade Fuad Efendi, Hacı Derviş Ağazade Lütfi Efendi, Kitapçızade Mehmed Efendi, Pertev Paşazade Münir Bey ,Pantolosİsro Efendi, Hacı PanayotiBatco Efendi ,
1598 kişinin katıldığı seçimler sonucunda. Belediye Meclisinin seçiminin ardından sıra Belediye Reisinin seçimine gelmiş ve Kazazzade Hüseyin Efendi, direkt olmasa da halkoyu ile seçilen ilk belediye başkanı olmuştur. 1922 yılına gelindiğinde Ankara Hükümeti, belediye reisi seçim usulünü değiştirmiştir. Yapılan değişiklik şu şekildeydi: Belediye heyetleri, reisleri kendi aralarından rey-i hafi ile ve ekseriyetle intihap ile bu suretle müntehip reislerin hizmet-i askeriyeleri tecil olunur. Kanun tarihi neşrinde reis bulunan zevat müstafi addedilerek heyetçe intihap edilir. Belediye reisleri intihabı senede bir tecdit olunur evvelki reisin tekrar intihabı caizdir.
Söz konusu kanun gereğince Trabzon Belediyesi’nde de seçim yapılması gereği ortaya çıkmıştır. 22 Kasım günü Belediye heyeti tarafından yapılan seçimde Hacı Ali Hafızzade Hakkı Efendi, başkan seçilmiştir. Yeni başkandan beklentileri sıralayan İstikbal Gazetesi, şehrin temizliği, aydınlatılması gibi konularda beklentileri sıralamıştır.
Yeni başkan Hacı Ali Hafızzade Hakkı Efendi ise İstikbal Gazetesine verdiği beyanatta mevcut imkânlarla ellerinden geleni yapacaklarını ifade etmiştir.
Cumhuriyetin ilanından hemen önce Trabzon’un ve belediyenin uğraşmak durumunda kaldığı temel meseleler şunlardı:
1) Şehrin temizliği
2) İşgal yıllarından kalan tahribatın giderilememesi
3) Sıhhi ve modern bir içme suyu projesinin hayata geçirilememesi
4) Şehrin elektrikle aydınlatılamaması
5) İskelelerin mevcut durumu
6 ) İmar planı ve şehir planı gibi eksiklikler
Yukarıda sıralanan meselelerin birçoğu Cumhuriyetin ilk yıllarında Trabzon kentinin en önemli meselelerinden olacak ve bazıları yıllar geçtiği halde çözümsüz kalmaya devam edecektir.
Cumhuriyet Dönemi Trabzon Belediyesi
Cumhuriyetin ilan edildiği 1923 yılından 1950’ye yani Demokrat Parti iktidarına kadar Trabzon Belediyesinde başkanlık yapan isimleri bir araya getirdiğimizde ortaya aşağıdaki gibi bir tablo çıkmaktadır:
Günümüze Kadar Trabzon Belediye Reisleri
1 - Kazazzade Hüseyin Efendi (1923 – 1928 Cumhuriyet Dönemi İlk Belediye Başkanı)
2 – Temel Nücumi GÖKSEL (1928 – 1930
2. Defa 17.08.1939 – 04.09.1939 tarihlerinde başkan olmuştur)
3 – Kadri Mesut EVREN (1931 – 24.05.1937)
4 – Dr. Cemal TURFAN (24.05.1937 – 24.01.1939)
5 – Bahri DOĞANAY (30.01.1939 – 12.08.1939)
6 – Temel Nücumi GÖKSEL (17.08.1939 – 04.09.1939)
7 – Muammmer YARIMBIYIK (04.09.1939 – 01.03.1943)
8 – Cevdet AKÇAY (01.03.1943 – 11.03.1946)
9 – Tevfik YUNUSOĞLU (11.03.1946 – 01.08.1950)
10-Hüseyin ÇULHA (18.09.1950 - 28.05.1952)
11-Muzaffer KORLU (28.05.1952 - 17 kasım 1955)
12-Haluk ÇULHA ( 17.11.1955 - 20.09.1957)
13-Ahmet Rasim KARANiS (20.09.1957 - 14.05.1959)
14-Hüsnü AYBAY (14.05.1959 - 30.04.1960)
15 - Hayrettin NAKiPOĞLU (30.04.1960 - 27.05.1960)
16-Kurmay Albay Necmeddin ERGÜVEN (27.05.1960 - 12.06.1960)
17 - Fethi TANSUK (Vali) (12.06.1960 - 10.02.1961)
19-Vefa POYRAZ (Vali) (30.08.1961 - 19.11.1963)
20-Suat OYMAN (19.11.1963 - 09.12.1973)
21-Sefer- ÖZGÜR (Komutan) (11.12.1973 - 12.09.1980)
22-Hasan MELEK ( 16.10.1980 - 28.03.1984)
23-Orhan KARAKULLUKÇU ( 1984 - 1988)
24-Atay AKTUĞ ( 1988 - 1994)
25-Asım AYKAN 1994 - 2004
26- Volkan Canalioğlu 2004-2009
27- Orhan Fevzi Gümrükçüoğlu 6 Nisan 2009 - 5 Nisan 2019
28-Murat Zorluoğlu 5 Nisan 2019 - 5 Nisan 2024
30- Ahmet Metin Genç ,2024
